Recent Updates Toggle Comment Threads | Keyboard Shortcuts

  • Himanshu Pota 8:11 am on April 23, 2014 Permalink | Reply  

    पश्यतु च – http://www.abplive.in/incoming/2014/04/22/article299176.ece/Watch-full-video-of-GhoshanaPatra-with-Narendra-Modi#.U1bnafmSySo

     
  • Himanshu Pota 7:35 am on April 23, 2014 Permalink | Reply  

    अध्यायः ८४ (Chapter 84) 

    पश्यतु https://www.youtube.com/watch?v=vawOf61ec3o।
    समोऽहं सर्वभूतेषु न मे द्वेष्योऽस्ति न प्रियः। अस्य वचनस्य पालनं दुष्करम् अस्ति। यदा कोबरापोस्ट इति जालपत्रे जन्मभूमी इति अन्वेषणस्य वार्ता प्रसारिता तदा कोबरापोस्टं मया द्विष्टम् अद्य यदा अध्यायः ८४ इति प्रकाशितं तदा कोबरापोस्टं मया प्रीणितम्। समदृष्टिः न तु सुकरा। अद्य प्रीतिः श्वः द्वेषः अयम् अस्ति मानवस्वभावः।
    अपि च पश्यतु https://www.youtube.com/watch?v=RVVpkp0I7xE

    २०१४-०४-२३ बुधवासरः (2014-04-23 Wednesday)

     
  • Himanshu Pota 9:10 am on April 22, 2014 Permalink | Reply  

    किमवयववन्तोऽपि (Parts and End?) 

    किमवयववन्तोऽपि इति शब्दः शिवमहिम्निस्तोत्रे षष्ठे श्लोके अस्ति। तस्य शब्दस्य सन्धिविग्रहः कः अस्ति। किम् + अवयवो + अन्तः + अपि ? यदि अयं विच्छेदः अस्ति तर्हि अवयवो इति शब्दस्य का विभक्तिः किं वचनम्? कृपया उपदिशतु।

    २०१४-०४-२२ मङ्गलवासरः (2014-04-22 Tuesday)

     
    • hnbhat 11:27 am on April 22, 2014 Permalink | Reply

      अजन्मानो लोकाः किमवयववन्तोऽपि जगतां अधिष्ठातारं किं भवविधिरनादृत्य भवति।
      अनीशो वा कुर्याद् भुवनजनने कः परिकरो यतो मन्दास्त्वां प्रत्यमरवर संशेरत इमे॥ ६॥

      भवतां प्रश्नस्योत्तरं सुलभम् = किम्+अवयववन्तः+अपि इति सन्धिच्छेदः।

      अवयवः अस्यास्तीति अवयवी, अवयववान् इत्यपि। अवयववत्-शब्दः, अवयववान् – अवयववन्तौ – अवयववन्तः इति प्रथमाविभक्तौ बहुवचनम्। अवयविनः इत्यर्थः। it means created, things. created things are always having an end and should have a creator. The worlds created would always be composed of parts, that means all the worlds created should be अनित्य,.

      हे अजन्मानः = अमराः। नास्ति जन्म येषां ते ते अजन्मानः। अमराः इति सम्बोधनम्।

      अपि लोकाः अवयववन्तः किम्? इति प्रश्नः। ironical question, expecting only positive answer as confirmation.
      Are these worlds (created) composed of parts?
      अपि तु अवयववन्त एव, कार्यत्वात् इत्युत्तरम्।

      For more explanation, you will have to refer to the commentary in detail.

      • Himanshu Pota 11:52 am on April 22, 2014 Permalink | Reply

        यदि भवान् अस्मिन् शिवमहिम्निसुत्रे काम् अपि व्याख्यां जानाति तर्हि सूचयतु।

  • Himanshu Pota 3:00 pm on April 21, 2014 Permalink | Reply  

    पाटोत्सवस्य परं रिक्तं प्रतिभाति (Appears deserted after the Patotsav) 

    गतशुक्रवासरतः ईस्टर इति अवकाशे अस्माकं नागरबन्धूनां मेलनं केन्बरानगरे आसीत्। तस्मिन् मेलने ब्रिसबेन-मेल्बोर्न-सिडनी-केन्बरानगरेभ्यः प्रायः पञ्चशताधिक-शतम् बान्धवः आसन्। वयं मिलित्वा भोजनम् अकुर्म शङ्करपूजां च अकुर्म। केचित् सांस्कृतिककार्यक्रमाः अपि आसन् येषां बालकानां प्रचुरयोगदानम् आसीत्। खेलनानि अपि आसन् तेषां क्रिकेटस्पर्धा प्रश्नोत्तरस्पर्धा अन्ताक्षरीस्पर्धा अपि आसन्। अहं सर्वान् बन्धून् मिलित्वा अतीव प्रसन्नः अभवम्। अद्य प्रातःकाले सर्वे बान्धवः स्वस्थानं प्रत्यागच्छन्। इदानीं बन्धुभिः विहीनं गृहं केन्बरानगरम् अपि रिक्तं प्रतिभाति। वयं सर्वान् आयोजकान् अस्माकं धन्यवादं पाठयामः।

    २०१४-०४-२१ सोमवासरः (2014-04-21 Monday)

     
  • Himanshu Pota 2:30 pm on April 20, 2014 Permalink | Reply  

    अवतारकयन्त्रम् (Landing gear) 

    मह्यं दूरदर्शनस्य संस्कृत-वार्ता-प्रसारणे उपयुक्ताः शब्दाः भृशं रोचन्ते।
    http://webcast.gov.in/live/ दूरदर्शनस्य  संस्कृत-वार्ता-प्रसारणस्य भारतीयसमयः अस्ति प्रातः पञ्चोनसार्धषट् वादनात् सार्धषट् वादनपर्यन्तम् – 6.25am-6.30am.

    २०१४-०४-२० रविवासरः (2014-04-20 Sunday)

     
    • hnbhat 3:24 pm on April 21, 2014 Permalink | Reply

      मह्यं भृशं रोचन्ते इति साधुः

  • Himanshu Pota 2:23 pm on April 19, 2014 Permalink | Reply  

    सन्निभः (like) 

    कर्णावती अमरावतीसन्निभा अस्ति। तस्य अश्वाः अन्तरिक्षविमानसन्निभाः उड्डयन्ति। तस्य गृहः राष्ट्रपतिभवनसन्निभः अस्ति।

    २०१४-०४-१९ शनिवासरः (2014-04-19 Saturday)

     
    • hnbhat 4:00 pm on April 21, 2014 Permalink | Reply

      गृहशब्दस्यायं विशेषः —

      “गृहं गेहोदवसितं वेश्म सद्म निकेतनम् ।।२-२-४।।” नपुंसकलिङ्गे प्रयोगः। गृहाणि इति साधुः।
      किं तु
      गृहाः पुंसि च भूम्न्येव निकाय्यनिलयालयाः ।।२-२-५।।

      इति पुंलिङ्गे तु बहुवचने एव प्रयोगः, गृहाः इति, न तु एकद्विवचने इति, गृहः इत्येकवचने प्रयोगः असाधुरेव।

      “निभसंकाशनीकाशप्रतीकाशोपमाऽऽदयः ।।२-१०-३७।।” इति केवलं निभशब्दोऽपि उत्तरपदे उपमावाचकः।

      तस्य गृहा इत्येव साधुः प्रयोगः। संनिभा इति तद्विशेषणस्यापि बहुवचनम्।

  • Himanshu Pota 11:15 am on April 18, 2014 Permalink | Reply  

    सार्वधातुक-लकाराः (saarvadhaatuka tenses) 

    पुदुच्चेरीस्थेन श्रीअरविन्दाश्रमस्य संस्कृतकार्यालयेन प्रकाशिते सरलसंस्कृतसरण्यां द्वितीये अन्तिमे भागे २००तमे पृष्ठे सूचितं लट्-लोट्-लङ्-विधिलिङ् इति लकाराः सार्वधातुक-लकाराः सन्ति। अनेकवर्षपर्यन्तं मया इति न अवगतं कथम् एतत् कथम् अन्ये लकाराः सार्वधातुकाः न सन्ति इति। अद्य किञ्चित् अबुधम्। स्यतासी लृलुटोः।३।१।३३। च्लि लुङि।३।१।४३ लिट् च।३।४।११५। लिङाशिषि।३।४।११६। एभ्यः सूत्रेभ्यः लृट् लृङ् लुट् लुङ् लिट् आशीर्लिङ् इति लकारे शप् विकरणः न भवति।

    २०१४-०४-१८ शुक्रवासरः (2014-04-18 Friday)

     
    • hnbhat 12:17 pm on April 21, 2014 Permalink | Reply

      स्यतासी लृलुटोः।३।१।३३। च्लि लुङि।३।१।४३ लिट् च।३।४।११५। लिङ्गाशिषि।३।४।११६। एभ्यः सूत्रेभ्यः लृट् लृङ् लुट् लुङ् लिट् आशीर्लिङ् इति लकारे शप् विकरणः न भवति।

      अत्र “लिङ्गाशिषि।३।४।११६।” इति न, “लिङाशिषि ४३३, ३।४।११६” इत्येव सूत्रम्, तत्र न किमपि लिङ्गं नास्ति।

      तत्रापि, अनेन विध्यादिष्वर्थेषु यो लिङ् विहितः, तस्याशीरर्थे आर्धधातुकसंज्ञा विधीयते, इति तत्स्थाने विहितास्तिबादयः तिङ्प्रत्ययाः अपि, आर्धधातुकसंज्ञा इति। अर्थलाभः।

      एवमेव “लिट् च” इत्यत्र च। लिडादेशस्तिङ् आर्धधातुकसंज्ञः स्यादिति। अत्र शब्विकरण एव न भवति।

      “स्यतासीलृलुटोः 3.1.33″ इत्यत्र तु स्यतास्योरेवार्धधातुकत्वमिति शपोऽपवादभूतयोः तयोः, “आर्धधातुकस्येड्वलादेः” इतीडागमः प्रयोजनम्।

      “३.१.४३ च्लि लुङि” इति च्लिप्रत्ययस्य, तदादेशस्य च, शपोऽपवादतया, तिङ्शिद्भिन्नत्वाद्, आर्धधातुकसंज्ञा इति विशेषः॥
      “३. १. ४४ च्लेः सिच् |
      ३. १. ४५ शल इगुपधादनिटः क्सः |
      ३. १. ४८ णिश्रिद्रुस्रुभ्यः कर्तरि चङ् |
      ३. १. ५२ अस्यतिवक्तिख्यातिभ्यः अङ् |
      ३. १. ६० चिण् ते पदः |
      इत्यादिभिः, यथायोगं सिच्, क्सः, चङ्, अङ्, चिण् इति आदेशाः भवन्ति। तेषामपि तिङ्शिद्भ्योऽन्यत्वात् आर्धधातुकत्वम्। तेनेडादयः प्रयोजनम्। इति विकरणानामेवार्धधातुकत्वम्। शपस्तु स्वयं शित्वात् सार्वधातुकत्वमिति।

      इति विशेषः।

    • hnbhat 3:42 pm on April 22, 2014 Permalink | Reply

      एकवचनम् द्विवचनम् बहुवचनम्
      प्रथमपुरुषः अबोधत् अबोधताम् अबोधन्
      मध्यमपुरुषः अबोधः अबोधतम् अबोधत
      उत्तमपुरुषः अबोधम् अबोधाव अबोधाम

      अबोधम् इति लङ् उत्तमपुरुषैकवचने रूपम्।

      दिवादिगणीयधातोस्तु अबुध्ये इत्येव रूपम्।
      आत्मनेपदिनः।

      • Himanshu Pota 10:42 pm on April 22, 2014 Permalink | Reply

        अबुधम् इति लुङ्लकाररूपम् अस्ति।

    • hnbhat 11:17 pm on April 22, 2014 Permalink | Reply

      धन्यवादाः।

      १. बुध अवगमने – भ्वादिः – परस्मैपदी —
      लुङ्

      उत्तमपुरुषः अबोधिषम् अबोधिष्व अबोधिष्म

      २. बुधिर् अवगमने इत्यस्य उभयमपि रूपं भवति —

      अबोधिषम् अ बोधिष्व अ बोधिष्म।
      अबुधम् – अबुधाव – अबुधाम इति च।

      अबुधत् – अबुधताम् – अबुधन् इत्यादि च।

      अत्रैव विशेषः परस्मैपदे लुङि। आत्मनेपदे तु अबोधिषि इत्येव रूपम्। अस्य उभयपदित्वात्।

      “इरितो वा” इति च्लेः अङादेशे, अबुधत् इत्यादिरूपाणि, अङादेशाभावे, सिच् , अबोधीत् – अबोधिषम् इति विवेकः।

      क्षीरस्वामिधातुपाठे तु, अस्यापि इरित्वाभावात्, अबोधिषम् इत्येव रूपम्।

      पुनर्धन्यवादाः स्मारणाय। पूर्वस्यापि, अबोधिषमित्येव रूपम्।

  • Himanshu Pota 9:49 pm on April 17, 2014 Permalink | Reply  

    बेरीवर्यस्य त्यागपत्रम् (Barry O'Farrell Resigns) 

    न्यू-साउथ-वेल्स-राज्यस्य मुख्यमंत्री बेरीवर्यः ह्यः त्यागपत्रम् अददात्। किञ्चित् कालपूर्वं सः एकां मदिरा-कूपीम् उपहाररूपेण स्वीकृतवान् किन्तु तस्य सूचना सः लेखपत्रिकायां न अपूरयत्। सः कथयति मया सः उपहारः विस्मृतः इति। अस्मै स्वल्पस्खलनाय तेन पदत्यागः कृतः।  http://en.wikipedia.org/wiki/Barry_O’Farrell

    २०१४-०४-१७ गुरुवासरः (2014-04-17 Thursday)

     
  • Himanshu Pota 9:56 pm on April 16, 2014 Permalink | Reply  

    एकदेशविकृतमनन्यवत् (A thing is called or taken as that very thing although it is lacking in a part.) 

    एकदेशविकृतमनन्यवत् इति परिभाषा अस्ति। अस्य परिभाषया धनीन् इति आत्मान् इति प्रातिपदिकम् इति संज्ञां प्राप्येते तस्मात् न लोपः प्रातिपदिकान्तस्य॥८।२।७॥ सूत्रेण धनीन् धनी भवति आत्मान् आत्मा भवति।
    अस्य परिभाषायाः वर्णनं भैमीव्याख्यायां प्रथमेभागे २१४तमे पृष्ठे अस्ति।
    अवधेयम् अनन्यः इति not another.

    २०१४-०४-१६ बुधवासरः (2014-04-16 Wednesday)

     
    • Srinivasa 7:39 am on April 17, 2014 Permalink | Reply

      A tailless dog is still a dog छिन्नपुच्छो’पि कुक्कुर एव

    • hnbhat 11:20 pm on April 17, 2014 Permalink | Reply

      लघुसिद्धान्तकौमुद्याम्, अस्य निर्देशस्य, जराशब्दस्य विहितः जरसादेशः, निर्जर-शब्दे अजादौ प्रत्यये जरसादेशे कर्तव्ये, “अनेकाल्शित्सर्वस्य” इति इत्यस्य अत्र प्रव्रुत्तेः, “पदाङ्गाधिकारे तस्य च तदन्तस्य च” इति परिभाषया सर्वस्यापि निर्जरशब्दस्य प्राप्तौ, “निर्दिश्यमानस्यादेशा भवन्ति” इति परिभाषया जराशब्दस्य केवलं विधीयते, सर्वादेशतया। जराशब्दस्य विहितः जरसादेशः कथं निर्जरशब्दे भवतीत्याशङ्कायाम्, उच्यते — “एकदेशविकृतमनन्यवत्” इति न्यायः। जराशब्दस्य निर्गता जरा यस्माद् इति निर्जर समासे, “गोस्त्रियोरुपसर्जनस्य” इति ह्रस्वादेशे, निर्जरशबे, ह्रस्वादेशेऽपि, जराशब्द एव इति बोधनायेयं परिभाषा उपन्यस्ता।

      अस्योदाहरणं च, स्ष्टीकरणाय उद्धियते सिद्धान्तकौमुद्याम्, “छिन्नेऽपि पुच्छे, श्वा श्वैव; न तु गर्दभः” इति स्वारसिकमुदाहरणम्।

      अस्योपयोगः, प्रातिपदिकसंज्ञायामुपयुज्यते इति न श्रुतम्, प्रातिपदिकसंज्ञा अर्थवत्स्वरूपस्यैव विधीयते, नापि राजन्शब्दस्य दीर्घकरणे। तत्र प्रातिपदिकस्य पदस्यान्ते यो नकारः, तस्य लोपः इत्येव वर्तते। राजान् इत्यपि प्रातिपदिकमेव, प्रातिपदिकत्वं न हीयते, नापि निर्दिश्यमानस्यादेशा भवन्तीत्यस्य प्राप्तिः। केवलं नकारस्यैव लोपविधानात्।

      “प्रातिपदिकस्य पदस्य यो ऽन्त्यो नकारः तस्य लोपो भवति। राजा।
      राजभ्याम्।” सुलोपेऽपि प्रातिपदिकत्वं पदत्वं च वर्तते एव। राजन्शब्दस्य नकारस्य लोपः इति नोक्तम्।

      भैमीव्याख्याने दृष्टं वास्य न्यायस्यानयोः शब्दयोः?

  • Himanshu Pota 7:27 pm on April 15, 2014 Permalink | Reply  

    द्रष्टव्यम् (Should see) 

    http://www.livemint.com/Opinion/RnwC4bPWtOWxxOa780X2eP/Is-India-about-to-turn-fascist.html

    http://www.sunday-guardian.com/analysis/india-must-know-the-real-modi

    http://www.rediff.com/news/column/ls-election-sheela-says-modis-marriage-is-a-shakesperean-tragedy/20140411.htm

    २०१४-०४-१५ मङ्गलवासरः (2014-04-15 Tuesday)

     
c
Compose new post
j
Next post/Next comment
k
Previous post/Previous comment
r
Reply
e
Edit
o
Show/Hide comments
t
Go to top
l
Go to login
h
Show/Hide help
shift + esc
Cancel
Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 343 other followers