Updates from July, 2014 Toggle Comment Threads | Keyboard Shortcuts

  • Himanshu Pota 5:16 pm on July 31, 2014 Permalink | Reply  

    सुनीलवर्यः (Sunil) 

    अद्य अहं वोशिंटननगरात् एम्ट्रेक-संयाने डेलावेयरराज्ये नुवार्कनगरम् आगच्छम्। अत्र सुनीलवर्यः वसति। अहं सुनीलवर्यस्य गृहे अद्य रात्रौ स्थास्यामि। प्रायः अष्टवर्षपूर्वम् अहं सुनीलवर्येण सह शोधकार्यम् अकरवम्।

    २०१४-०७-३१ गुरुवासरः (2014-07-31 Thursday)

    Advertisements
     
    • Srinivasa 9:03 pm on August 8, 2014 Permalink | Reply

      अपि सुनीलवर्यः ततः प्रभृति अद्यपर्यन्तं निक्षेपरक्षा करोति? न हि न हि। निक्षिप्तो संस्कृतपुस्तकराशिः कृष्णमार्गे आस्त्रेलियादेशं अध्यगच्छत् इति तर्कयामि।

  • Himanshu Pota 5:02 pm on July 30, 2014 Permalink | Reply  

    रजितवर्यः (Rajit) 

    अद्य सायङ्काले रजितवर्येण सह अमिलम्। सः लोसेञ्जलिसनगरतः अद्य चतुर्वादने वोशिंटनमगरम् आगच्छत्। तेन सह एकस्मिन् मेक्सिकन्-भोजनालये भोजनम् अखादम्। तेन सह भविष्याणां शोधकार्याणां चर्चाम् अकरवम्।

    २०१४-०७-३० बुधवासरः (2014-07-30 Wednesday)

     
  • Himanshu Pota 12:14 pm on July 29, 2014 Permalink | Reply  

    शुभाशिषवर्यः (Shubhashis) 

    अद्य सायङ्काले अहं शुभाशिषवर्यं तस्य परिवारं च अमिलम्। अहं तस्य गृहम् अगच्छम्। तैः मिलित्वा मां आनन्दः अन्वभवत्। शुभाशिषवर्यः १९७९-८१काले मम सहपाठी आसीत्।

    २०१४-०७-२९ मङ्गलवासरः (2014-07-29 Tuesday)

     
  • Himanshu Pota 12:02 pm on July 28, 2014 Permalink | Reply  

    क्रिसमुलेनीवर्यः (Chris Mullaney) 

    अद्य अहं सायङ्काले क्रिसमुलेनीवर्येण सह अमिलम्। अहं तेन सह प्रायः विंशतिवर्षं परं अमिलम्। आवां रात्रिभोजनम् भारतीय-भोजनालये अखादाव।

    २०१४-०७-२८ सोमवासरः (2014-07-28 Monday)

     
  • Himanshu Pota 11:51 am on July 27, 2014 Permalink | Reply  

    अपागच्छम् (Departed) 

    अद्य अहं केन्बरानगरतः वोशिंटननगराय अपागच्छम्। दिव्यांशुः मां प्रातः नववादने विमानस्थलम् अनयत्। त्रिवारं विमानं परिवर्त्य रात्रौ सार्ध-एकादशवादने मया वोशिंटननगरं प्राप्तम्।

    २०१४-०७-२७ रविवासरः (2014-07-27 Sunday)

     
    • hnbhat 1:42 am on August 9, 2014 Permalink | Reply

      अपगमः – अपगतः – सन्देहो मे दूरमपगतः|

      भवतां सन्देहस्तु नापगतः|

      नापगच्ञति = न दूरं गच्ञति, move away is the exAXT MEANING of the verb.

  • Himanshu Pota 11:21 am on July 26, 2014 Permalink | Reply  

    उगिदचां सर्वनामस्थानेऽधातोः॥७।१।७०॥ (num insertion instruction) 

    उगिदचां सर्वनामस्थानेऽधातोः॥७।१।७०॥  http://avg-sanskrit.org/avgdocs/doku.php?id=sutras:7-1-70
    अनुवृत्तिः – अङ्गस्य नुम्
    उगित् इति उकारः ऋकारः ऌकारः इत्
    मम संशयाः
    १ अपि श्रेयस् इति श्री + ईयसुन् अस्ति? कृपया श्रेयस् इति शब्दस्य सिद्धिं दर्शयतु।
    २ अपि ईयसुन् इति प्रत्ययः उगित् अस्ति?
    श्रेयान् श्रेयांसौ श्रेयांसः
    श्रेयांसम् श्रेयांसौ श्रेयसः
    श्रेयसा श्रेयोभ्याम् श्रेयोभिः
    श्रेयसे श्रेयोभ्याम् श्रेयोभ्यः
    श्रेयसः श्रेयोभ्याम् श्रेयोभ्यः
    श्रेयसः श्रेयसोः श्रेयसाम्
    श्रेयसि श्रेयसोः श्रेयःसु
    हे श्रेयन् हे श्रेयांसौ हे श्रेयांसः

    २०१४-०७-२६ शनिवासरः (2014-07-26 Saturday)

     
    • hnbhat 11:47 am on July 26, 2014 Permalink | Reply

      १ अपि श्रेयस् इति श्री + ईयसुन् अस्ति? कृपया श्रेयस् इति शब्दस्य सिद्धिं दर्शयतु।

      श्रेयान्, [स] त्रि, (अयमनयोरतिशयेन प्रशस्यः ।
      “द्विवचनविभज्योपपदे” ५।३।५७ इत्यादिनेयसुन्(),
      “प्रशस्यस्य श्रः” ५।३।६० इति श्रः।
      प्रशस्य+ईयसुन् = नकारस्य “हलन्त्यम् ( १।३।3)”इति, “उपदेशे अजनुनासिक इत्| “हलन्त्यम् ( १।३।२)” इति च उकारस्य च इत्संज्ञायाम, “तस्य लोपः १।३।९)” इति तयोर्लोपः|
      श्रेयस् इति रूपसिद्धिः|

      २ अपि ईयसुन् इति प्रत्ययः उगित् अस्ति?
      उगिदस्त्येव| कः संशयः?

    • Himanshu Pota 12:20 pm on July 26, 2014 Permalink | Reply

      भवतः निर्देशनेन इदानीम् अहं बोधामि कथं ईयसुन् इति उगित् अस्ति। धन्यवादः ।

    • hnbhat 12:22 pm on July 26, 2014 Permalink | Reply

      अनयोरयम्प्रकर्षेण प्रशस्य इति “द्विवचनविभज्योपपदे तरबीयसुनौ” ५।३।५७ इतीयसुन्(), “प्रशस्यस्य श्रः” ५।३।६० इति श्रादेशः, “प्रकृत्यैकाच्()” ६।४।१६३ इति प्रकृतिवद्भावाट्टिलोपः, “यस्येति च” ६।४।१४८ इति लोपश्च न भवति।

      श्रेयस्+स्
      “उगिदचाम्()” ७।१।७० इत्यादिना नुम्(),
      श्रेय न्स्+स्
      सान्तमहतः संयोगस्य। ( ६।४।१०) नकारस्योपधाभूतस्याकारस्य दीर्घः|
      श्रेयान्+स्+स्|

      हल्ङ्यादि (६।१।६६) इति प्रथमसकारस्य सुप्रत्ययस्य, संयोगान्तस्य लोपः (८।२।२३) इति प्रातिपदिकसकारस्य च क्रमेण लोपे
      श्रेयान् इति प्रथमाविभक्तौ रूपम्| संबुद्धौ तु, उपधादीर्घो न भवति, “असम्बुद्धौ” इति पर्युदासात्| हे श्रेयन् इत्येव रूपम्|

      अन्यत्र जसादिषु, सर्वनामस्थानेषु उपधादीर्घे, “नश्चापदान्तस्य झलि 8-4-24 ” इति नकारस्यानुस्वारे,”श्रेयांसौ श्रेयांसः
      श्रेयांसम् श्रेयांसौ” इत्यादिरूपाणि|

  • Himanshu Pota 10:56 pm on July 25, 2014 Permalink | Reply  

    शरदः शतम् (A Hundred Winters) 

    बहुप्रचलितम् आशीर्वचनम् अस्ति – त्वं जीव शरदः शतं वर्धमानः। यदि आशीर्वचनं कन्यायै दीयते तर्हि अपि तम् आशीर्वचनं भवति – त्वं जीव शरदः शतं वर्धमाना। कृपया अवबोधयतु।

    २०१४-०७-२५ शुक्रवासरः (2014-07-25 Friday)

     
    • hnbhat 12:37 am on July 26, 2014 Permalink | Reply

      श॒तं जी॑व श॒रदो॒ वर्ध॑मानः श॒तं हे॑म॒न्ताञ् छ॒तं उ॑ वस॒न्तान् ।
      श॒तं इ॑न्द्रा॒ग्नी स॑वि॒ता बृह॒स्पतिः॑ श॒तायु॑षा ह॒विषे॒मं पुन॑र्दुः ॥ ४ ॥

      शतं जीव शरदः वर्धमानः शतं हेमन्तान् शतं ओं इति वसन्तान्
      शतं इन्द्राग्नी इति सविता बृहस्पतिः शत-आयुषा हविषा इमं पुनः दुः ॥ ४ ॥

      तूं शंभर शरद्‌ऋतू-शंभर हेमंत ऋतू आणि शंभर वसंत ऋतूंपर्यंत जीवमान रहा-तूं उत्तरोत्तर उत्कर्ष पाव. कारण, इन्द्र, अग्नि आणि बृहस्पति ह्यांनी ज्याच्या योगाने मानवाला शंभर वर्षेपर्यंत आयुष्य लाभते अशा हविर्भागाने (प्रसन्न हो‍ऊन) तुला शंभर वर्षाचे पूर्णायुष्य पुन्हां दिले आहे ४.

      Here is the English translation:

      4 Live, waxing in thy strength, a hundred autumns, live through a hundred springs, a hundred winters.
      Through hundred-lived oblation Indra, Agni, Bṛhaspati, Savitar yield him for a hundred!

      of the 4th Mantra, of Sukta No.161 in 10th Mandala.

      The above is the context of the above Mantra in Rigveda,which could not be changed according to your will to suit your context.

      the meaning and the addressee of the above pronoun त्वम् is referring to राजयक्ष्मबाधित, not any human being,but the deity addressed in the Sukta.

      यदि कन्यायै आशीर्वचनं दीयते स्वातन्त्र्येण, तर्हि, त्वं जीव शरदः शतं वर्धमाना इति भवत्येव| पुरुषाय बालाय वा दीयते चेत्, त्वं जीव शरदः शतं वर्धमानः इति च भवति, किं तु वैदिकमन्त्रस्तु न भवति|

      हस्ते बध्नामि सुभगे त्वं जीव शरदां शतम् ॥१॥ ॐ तम्पत्वनी भिर नुगच्छेम देवा : पुत्रैर्भातृ भिरुत वाहिरण्यै …

      The above is the one you have heard, but it is addressed to the bridegroom by the bride. And not an general Ashirvacana to any Kanya. There is no adjective.

      Other usages in Vedic Mantra:

      शतं जीवन्तु ( AV;S.जीवन्तः) शरदः पुरूचीः RV.10.18.4ch; AV;S.12.2.23ch; VS.35.15ch; ;SB.13.8.4.12ch; TB.3.7.11.3ch; TA.6.10.2ch; Ap;S.9.12.4ch; 14.22.3ch; ApMB.2.22.24ch. Cf. undershataM cha jIva sharadaH purUchIH.

      • शतं जीव शरदो लोके अस्मिन् AG.1.15.1d; ;SG.1.24.4d.
      • शतं जीव शरदो वर्धमानः RV.10.161.4a; AV;S.3.11.4a; 7.53.2ch; 20.96.9a; AVP.1.62.4a; |SB.5.1; AdB.1; N.14.36a.
      • शतं जीवाति शरदस् तवायम् AV;S.1.10.2d; 2.29.2d; AVP.15.5.2d. Cf. ayaM no jIvaM.
      • शतं जीवेम शरदः पुरूचीः TB.1.2.1.2b; Ap;S.5.1.7b; MG.1.9.27ch. Cf. undershataM cha jIva sharadaH purUchIH.
      • शतं जीवेम शरदः सर्ववीराः ( TB.सवीराः; आप्; S. सुवीराः) AV;S.3.12.6d; TB.1.2.1.2d,5d; 3.1.2.1d; Ap;S.5.1.7d; 2.4d.

      “:कथं कन्यां आशीर्वचनं दीयते” इति प्रयोगः?

  • Himanshu Pota 11:45 am on July 24, 2014 Permalink | Reply  

    पुँल्लिङ्गः (Masculine Gender) 

    पुँल्लिङ्गः इति शब्दस्य विग्रहं कृपया दर्शयतु। अपि पुंस् इति प्रातिपदिकम् अस्ति? तत्र अनुस्वारः कुत्र आगतः? अपि अन्ये अपि अनुस्वारयुक्तानि प्रातिपदिकानि सन्ति?

    २०१४-०७-२४ गुरुवासरः (2014-07-24 Thursday)

     
    • Srinivasa 12:36 pm on July 24, 2014 Permalink | Reply

      पुम् लिङ्गः -> पुं लिङ्गः (मोऽनुस्वारः) -> पुँल्लिङ्गः (अनुस्वारस्य ययि परसवर्णः )

    • hnbhat 1:57 pm on July 24, 2014 Permalink | Reply

      अत्र “4-177 पातेर्डुम्सुन् ॥” इति पुंस् इति प्रातिपदिकम्| पुमान् । इति प्रथमा एकवचने रूपम्| प्रत्यये, पा+उम्स् = “नश्चापदान्तस्य झलि” इति मकारस्य अनुस्वारः|

      पुंसो लिङ्गं यस्य सः , अथवा, पुमान् लिङ्ग्यते अनेनेति पुंलिङ्गः, शब्दः इति, पुंलिङ्गं प्रातिपदिकं इति वार्थः|

      पुंस्+लिङ्ग > “संयोगान्तस्य लोपः” (पा_८,२.२३) इति सकारलोपः|
      पुं+लिङ्ग > “अनुस्वारस्य ययि परसवर्णः” ( 8-4-58) इति अनुस्वारस्य लकारे परे परसवर्णः| अनुस्वारस्य परसवर्णे, अनुनासिक एव लकारः|
      पुँल्लिङ्गः इति रूपम्| “वा पदान्तस्य”(8.4.59) इति परसवर्णाभावे पुंलिङ्गः इति रूपम्|

    • Kessen 6:32 pm on October 5, 2014 Permalink | Reply

      Can yo tell me what is the Sutra for changing
      जीवितम् चैव into जिवितञ्चैव Please

  • Himanshu Pota 10:04 am on July 23, 2014 Permalink | Reply  

    तालु (Palate) 

    उकारान्ताः शब्दाः पुंसि स्युः। अत्रापवादाः – श्मश्रुजानुवसुस्वाद्वश्रुजतुत्रपुतालुशब्दा नपुंसके भवन्ति।
    यदि तालुनः (६।१) ऊर्ध्वभागे इकारः उच्चार्यते तर्हि स उदात्तसंज्ञकः भवति। (पृष्ठः १५, व्यावहारिकं पाणिनीयम्, २००९, डॉ नरेन्द्रः, संस्कृतकार्यालयः, श्रीअरविन्दाश्रमः, पुदुच्चेरी)।

    २०१४-०७-२३ बुधवासरः (2014-07-23 Wednesday)

     
    • hnbhat 11:56 am on July 23, 2014 Permalink | Reply

      ( २. ६. ७११) तालु तु काकुदम् इत्यमरः|

      ताल्वादिषु सभागेषूत्पन्नः अच् उदात्तसंज्ञकः भवति| तालुनः ऊर्ध्वभागे उच्चर्यमाण इकारः उदात्त इकारः इत्येव|

      एवमेव तालुनो नीचैर्भागे उत्पन्न इकारः अनुदात्त इकारः|

      एवमेवान्येषामचामपि उदात्तत्वम्| अनुदात्तत्वं च ताल्वादिस्थानापेक्षया|

  • Himanshu Pota 7:46 am on July 22, 2014 Permalink | Reply  

    धूर्तः मनमोहनसिंहः (Scoundrel Manmohan Singh) 

    आ पञ्चादशवर्षात् अहं वदामि मनमोहनसिंहः धूर्तः अस्ति। सः सोनियामहाभागयाः राहुलमहाभागात् अपि धूर्तत्तमः अस्ति। कृपया पश्यतु –

    http://www.thehindu.com/news/national/pmo-bhardwaj-were-involved-centre/article6238692.ece

    २०१४-०७-२२ मङ्गलवासरः (2014-07-22 Tuesday)

     
    • hnbhat 12:07 pm on July 23, 2014 Permalink | Reply

      ( २. १०. १४८३) धूर्तोऽक्षदेवी कितवोऽक्षधूर्तो द्यूतकृत् समाः ||
      ]
      धूर्त means gambler.

    • u.soumya 1:07 am on August 7, 2014 Permalink | Reply

      can u plzzz send me 10 lines about any season in sanskrit before 8th aug.

      • u.soumya 1:07 am on August 7, 2014 Permalink | Reply

        plzzzzz…..!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!

c
Compose new post
j
Next post/Next comment
k
Previous post/Previous comment
r
Reply
e
Edit
o
Show/Hide comments
t
Go to top
l
Go to login
h
Show/Hide help
shift + esc
Cancel