द्विशती (Two Hundred)

चक्रधर-नौटियाल-हंस-शास्त्रीलिखितायां बृहद्-अनुवाद-चन्त्रिकायाम् एकोनशततमे पृष्ठे अस्ति – शत, सहस्र इत्यादि के पहले द्वि, त्रि आदि के आने पर समाहार द्विगु हो जाने से वे विशेषण नहीं रहते, क्योंकि समाहार द्विगु हो जाने पर वे विशेष्य पद हो जाते हैं, यथा – छात्राणां द्विशती याति।
पण्डितेभ्यः प्रश्नः – अपि द्विशतं छात्राः गच्छन्ति इति वाक्यं सम्यग् नास्ति? अस्मिन् वाक्ये द्विशतम् इति विशेषणम् अस्ति। अपि तत् साधुः प्रयोगः नास्ति?
मम अन्यः प्रश्नः अस्ति – द्विशती द्विशतम् इति शब्दयोः कः भेदः अस्ति? कदा कः प्रयुक्तव्यः?

२०१४-१२-१७ बुधवासरः (2014-12-17 Wednesday)